projekt Orli Dom


Andrzej-Ludwik Włoszczyński

Próby: druk offsetowy

23 marca 2012

Druk offsetowy jest najczęściej stosowaną techniką druku o wysokiej jakości odwzorowania detali. Jest także, z racji możliwości operowania szerokim wachlarzem rodzajów papieru i jego gramatur, jest też najczęściej wykorzystywaną techniką, tak w reklamie jak i użytku nazwijmy to codziennym, od gazet, książek, plakatów, po papiery firmowe, bilety wizytowe, czy zaproszenia. Jest zatem najszerszym, potencjalnym, polem dla stosowania różnych wersji herbu i godła RP. Z racji właśnie tej szerokiej gamy, stosowanych w druku, papierów i ich właściwości, wsiąkliwość farby, niezbędne zatem było sprawdzenie zachowania się zaprojektowanych wersji znaku, przynajmniej na najpopularniejszych rodzajach papierów, na których pojawia się również oficjalne Godło Polski. Marzeniem, oczywiście, pozostaje wykonanie takich prób na dużo szerszej palecie papierów, włącznie z drukiem na papierach gazetowych, marzeniem, niestety, wymagającym dostępu  i możliwości druku nie w jednej a kilku drukarniach, no i czasu na ich wykonanie w trybie roboczym, przy okazji innych druków, na ich marginesach (spady). Z racji wysokich nakładów, jakimi operuje druk offsetowy, nie jest możliwe wykonanie jednostkowych druków próbnych, ze względu na bardzo wysokie koszty takich prób, w ilościach dużo mniejszych niż minimalny, opłacalny nakład, szczególnie widoczne jest to w wypadku druku na maszynach rolowych, do druku gazetowego.

Dzięki uprzejmości i pomocy Andrzeja Gołąba, z Centrum Usług Drukarskich w Rudzie Śląskiej, była możliwość wykonania próbnych druków 14 wersji orła, za co bardzo serdecznie dziękuję.

Projekty wersji herbu, od A1.1 do A1.11, i godła, od B1.1 do B1.3, ułożone zostały w 3 „listwy”, o różnej wysokości rysunku: 1,5 cm, 1 cm i 0,5 cm, czyli w sumie wartości, które można przyjąć jako minimalne.

wersje herbu i godła ułożone w listwy

Testowe druki wykonane zostały w trybie roboczym, na marginesie, dokładnie tak, bo drukowane na marginesach/spadach, przy okazji druku innych prac. Mimo świadomości takiego druku „przy okazji”, czyli możliwości większej ilości egzemplarzy, przyznaję, zaskoczyła mnie, mile oczywiście, tak ilość wydruków, jak i waga paczki, otrzymanej z Centrum Usług Drukarskich w Rudzie Śląskiej.

paczka z drukami prób na marginesiepróbne druki

Tak, roboczo, wykonane druki pozwoliły na precyzyjne dopasowanie wielkości minimalnych, dla poszczególnych wersji znaku. Sposób weryfikacji nieco długi, z racji przygotowania do niej materiału porównawczego, bo zależny od aktualnych prac drukarni, a konkretnie stosowanych w danym momencie papierów, co  nieco wydłużało czas oczekiwania na kolejny druk próbny, na innym rodzaju papieru, w sumie jednak warto było czekać. Udało się zrobić druki na czterech rodzajach papieru: papierze offsetowym, kredzie błysk i mat, kartonie jednostronnie powlekanym + folia.

Wnioski:
Co prawda już w fazie projektowania uproszczonej wersji herbu, przyjąłem założenie zastępowania pełnej wersji, z rysunkiem orła w czerni (karta a1.1), wersją dwukolorową, bez czerni (karta 1.2), lub monochromatyczną (karta A1.3), ale potwierdzenie tego faktu w próbach pozwoliło określić lepiej moment konieczności takiej zmiany wersji, moment maksymalnego zmniejszenia każdej z wersji.

Można więc spokojnie przyjąć iż wersja A1.1 powinna być maksymalnie zmniejszana do minimum 2 cm wysokości, warunkowo może to być 1,7 cm, tylko dla podwersji 1 o najcieńszym rysunku godła. Wersję A1.2 moża skalować maksymalnie do 1,7 cm wysokości tarczy, choć jestem zdania iż ta wersja nie powinna, z racji detali w żółci, schodzić poniżej 2,5 cm wysokości. Wersja mono  A1.3  może mieć minimum  1,0 cm wysokości, a poniżej tej wysokości herbu (1 cm) należy zastosować już zmianę, na wersję mono pełną A1.4. Jak to powinno wyglądać widać na rysunku poniżej.

zmiana wersji herbu zależna od jego wysokości

Założenie dwu gęstości szrafury pozwala na swobodne operowanie skalowaniem – dowolne powiększanie, przy użyciu pliku z gęstym szrafowaniem (karty a1.5, a1.6), oraz zmniejszanie, wersja, z rozjaśnionym szrafowaniem (karty a1.7, a1.8) do wysokości rzędu 8 mm. Choć obie gęstości doskonale wychodzą również w druku offsetowym przy mniejszej wysokości, to jednak jest jedno ale. Opracowany rysunek orła, ideogramowy z dodaną szrafurą tarczy niestety przy dużym zmniejszeniu powoduje utratę bieli orła, zasadne wydaje się opracowanie wersji szrafowanej, do bardzo małych wielkości ekspozycji, z użyciem orła wypełnionego, karta …, czyli właściwie pozostawienie samej szrafury z „dziurą” w kształcie orła, na przykład tak, jak niżej.

szrafowanie herbu dla minimalnych wielkości

Kwestia wymaga jeszcze przemyślenia.

W zestawie znaków na listwach, znalazły się także wersje achromatyczne, orła wypełnionego, tak w pozytywie, jak i negatywie, przeznaczone generalnie do suchego tłoku, wklęsłego i wypukłego. Ich obecność może trochę mylić, gdyż w wersji drukowanej, czernią, nie będą w ogóle przewidywane do stosowania. Jednak ich umieszczenie pozwoliło, nieco per analogiam, na orientacyjne przyjęcie, póki brak, na razie, prób suchego tłoku, najmniejszej wysokości tłoczenia,  jako minimum 1 cm. Na ile, to założenie, się sprawdzi pokażą, za jakiś czas, próby tłoku suchego, już zaplanowane.

Jeden komentarz

  1. Andrzej Gołąb
    24 marca 2012

    Możliwość przeprowadzenia testowego druku projektów godła państwowego, autorstwa Andrzeja Ludwika Włoszczyńskiego była dla naszej drukarni dużym wyróżnieniem i przyjemnością. Jesteśmy pod wielkim wrażeniem jakości i precyzji tychże projektów i mamy nadzieję, że spotkają się one z odpowiednim uznaniem i zostaną szeroko wykorzystane.
    Andrzej Gołąb – Centrum Usług Drukarskich